Licht en donker

Licht en donker

Soms moet je
door het donker heen
om uit te komen
bij het licht.
 
Je ziet er tegen op.
Het duister pakt je
houdt je gevangen
belemmert je denken.
Maar, geloof het,
het komt
het licht.
 
Zoals het
Licht van Pasen
na het donker
van Goede Vrijdag.
 
Zeker weten

 
“Kijk, dan heb je hier een net, dat aan één kant overeind wordt gehouden door een stokje. Je strooit zaadjes onder het net en andere dingen waar vogels van houden. Je bindt een touwtje aan dat stokje. En het andere eind van het touwtje wordt vastgehouden door de broeder hier en hij zit achter een muurtje. Je begrijpt wat er gebeurt als er een vogel onder dat net komt. Dan trekt de broeder aan het touwtje en fladder, fladder, fladder….”
Ik preek in een kerk in Suriname. Zojuist heb ik verteld dat ik het hele jaar preek over de jaartekst die we van de EBG Zeist hebben meegekregen. Psalm 124 vers 7:
Wij zijn als een vogel ontsnapt
uit het net van de vogelvangers,
het net is gescheurd en wij,
wij zijn ontkomen.
De broeder die ik aanwijs heeft me zeer hartelijk ontvangen toen ik veel te vroeg bij de kerk aankwam. Preken in Paramaribo, het is me wat.
 
Ik vertel verder hoe blij ik ben dat we juist deze tekst hebben meegekregen om het hele jaar op te kauwen. Het gaat over fladderen in paniek, waardoor je blik vernauwt en je helemaal geen oplossing ziet. Het gaat over afstand nemen van je benarde situatie, rondkijken en het gat in het net zien.
Ik geef voorbeelden uit het dagelijks leven, uit mijn eigen leven: wat te doen als de angst je om het hart slaat als je ziet dat het mis dreigt te gaan of misgaat met je kind? Wat helpt je dan? Hoe kun je dan afstand nemen en ophouden met je gefladder, waarvan je best weet dat het niks helpt.
Makkelijker gezegd dan gedaan.
De mensen in de kerk knikken. Zij hebben soms ook kinderen, zij zitten ook in situaties die lastig zijn en angst opleveren.
Ik vertel dat mijn eerste reactie –als het niet goed gaat met een van onze kinderen- is: wat zullen de buren en de vrienden denken? Ik wil zo graag laten zien hoe leuk en gezellig het allemaal is bij ons en dat beeld valt dan in duigen. Die reactie wordt herkend. Het is een reactie uit angst. De gemeente weet wel dat acties die voortkomen uit angst voor wat anderen wel zullen denken meestal niet echt helpen.
Mijn tweede reactie is bezorgdheid: loopt het wel goed af met mijn kind. Nu zie ik velen knikken: ja, dat is veel beter dan angst voor wat de buren denken.
Maar ik moet wel vertellen dat ook dit een reactie uit angst is. Zorg en bezorgdheid is meestal zeer goed bedoeld, maar het is een bouwsel met een fundament van angst. Het levert vaak gefladder en blikvernauwing op.
De mensen in de kerk voelen nu wel aan dat er een derde mogelijkheid moet komen.
Ik vertel over handelen uit liefde. Hoe liefde in ons gevoel vlak naast bezorgdheid ligt. Wat het verschil is: bezorgdheid levert een vaak te groot verantwoordelijkheidsgevoel op: Ik MOET ervoor zorgen dat het goed gaat, het hangt van MIJ af. Liefde werkt voor mij anders. En dan vooral de liefde die ik in verband breng met God. Als ik me realiseer dat ik van mijn kind houd omdat God al eerst van mij houdt, als ik zie dat ik liefde te geven heb omdat er al van mij gehouden wordt en ik liefde in overvloed heb ontvangen, dan heb je kans dat ik anders reageer dan wanneer ik uit bezorgdheid en een onwerkelijk groot verantwoordelijkheidsbesef handel.
Ik kan bijvoorbeeld bidden en geloven dat God mijn kind niet loslaat, ook al kan ik er zelf niet meer bij.
En dat geloven is een soort gok. Zeker weten doe ik het niet. Maar ik kan bedenken dat ik bij die gok in goed gezelschap ben. Zou Jezus aan de vooravond van de drie dagen van Pasen, dus in de Hof van Getsemané zeker geweten hebben dat alle lijden na drie dagen weer over zou zijn? Toch niet op de manier van een helderziende die de journaalbeelden van morgen al gezien heeft voordat ze gefilmd zijn.
Ik denk dat ook Jezus de gok heeft genomen en erop vertrouwd heeft dat God hem niet los zou laten.
En aan de andere kant: wat had hij eigenlijk te verliezen? En wat heb ik te verliezen als ik vanuit liefde wil leven en niet vanuit angst?
Niets te verliezen en alles te winnen. Weerbaar zijn tegen mislukking en de weerbarstigheid van het werkelijke leven.
 
Het is nog steeds makkelijker gezegd dan gedaan, maar mooi vind ik zo’n geloof wel.